Otrzymałem link do historii*, która mnie zarazem zmroziła i oburzyła. W miarę zapoznania się z tym sprawozdaniem, a zaczęło się zupełnie spokojnie od krótkich ciarek na przedramieniu, a skończyło na utraceniu wiary w górską brać.
Główni “bohaterowie” zostawili trzeciego kolegę w trudnym terenie pod Świnicą i jakby nigdy nic – udali się do schroniska. I jeszcze oszukali idących pieszo po całą trójkę toprowców, że to nie oni prosili o pomoc.
Doprawdy nie wiem, co trzeba mieć w głowie, aby w takiej sytuacji kłamać w żywe oczy przedstawicielom służb ratunkowych. Nie mam w zwyczaju komentować ludzkiej głupoty, ale sądzę, że takie zdarzenia należy piętnować.
Mandaty za akcje ratunkowe TOPR?
Na grupach Facebookowych, w tym Tatromaniaku zawrzało:
“powinni im wlepic mandaty”, “akcje TOPR powinny byc płatne” etc..
Ale obecnie nie ma prawnych instrumentów do karania osób dopuszczających się takiego zachowania. Ba, poszkodowani w polskich górach piechurzy nie mają obowiązku płacić za działania ratunkowe krajowego pogotowia. Stąd też każdy, kto musi skorzystać z pomocy woli, aby dotarli po niego toprowcy lub goprowcy, a nie członkowie słowackiej Horskiej Zachrannej Służby, których każda godzina pracy to kilkadziesiąt euro potencjalnej kary finansowej.
I chociaż HZS ma trudności ze ściąganiem wszystkich należności (a dla niektórych ludzi np. nieletnich l ub niepełnosprawnych część usług jest bezpłatna), to jednak taki system w jakimś tam stopniu wpływa ograniczająco na lekkomyślność co poniektórych ”niedzielnych” taterników.
Wypadki w Tatrach
W samych tylko Tatrach (po obu stronach polskiej i słowackiej) w 2022 roku zginęły 42 osoby.
Oczywiście wypadki mogą przydarzyć się każdemu, jednak statystyka jest nieubłagana. Na stronie Wikipedii, można przeczytać, że w 2021r., TOPR na ratunek przybywał głównie po turystę.
wypadki turystyczne: 849
wypadki taternickie: 29
wypadki narciarskie / skiturowe: 53
Skąd TOPR ma pieniądze na działanie?
Gdyby zatem chcieć, najprościej jak się da, odpowiedzieć na pytanie: „Dlaczego ofiary gór po polskiej stronie nie ponoszą kosztów sprowadzania ich do cywilizacji?”, to należałoby rzec: bo tak zdecydował ustawodawca. A ponieważ około 2/3 budżetu TOPR-u stanowi dotacja z Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji, to można powiedzieć, że to my podatnicy, składamy się co roku na ten cel.
W 2022r dofinansowanie wyniosło: 12 266 902 zł
[…] w celu zapewnienia warunków bezpieczeństwa osób przebywających w górach poprzez utrzymanie gotowości ratowników górskich, utrzymanie obsługi administracyjnej oraz opracowywanie i udostępnianie komunikatów lawinowych.
oraz
[…] Wykonywanie zadań z zakresu ratownictwa górskiego określonych w ustawie o bezpieczeństwie i ratownictwie w górach i na zorganizowanych terenach narciarskich poprzez utrzymanie gotowości operacyjnej śmigłowca ratowniczego będącego w dyspozycji TOPR […]
Pozostałą 1/3 środków na swoje funkcjonowanie TOPR pozyskuje m.in. od sponsorów, darczyńców oraz z części kwot, których źródłem są bilety wstępu do Tatrzańskiego Parku Narodowego. Ponadto prowadzi też działalność gospodarczą polegającą na zimowym zabezpieczaniu terenów przeznaczonych dla narciarzy.
TOPR podsumowanie
Z powyższego wynika, że pieniądze z budżetu zabezpieczają utrzymywanie stanu “gotowości” do ratowania, co stanowi lwią część kosztów np. obsługa i serwis Sokoła, ratownicy zawodowi. Oczywiście sprzęt i paliwo do helikoptera również kosztują, ale jest to jedynie kropla w morzu w ogólnym rozrachunku bycia “gotowym”.
Zatem czy z perspektywy finansowania, jest jakaś różnica dla TOPR, ile w roku mamy wypadków? Jeżeli nie to dlaczego oburzona górska brać na Tatromaniaku, tak mocno domaga sie płatnych akcji?
Myslę, że powinnismy się właśnie cieszyć z faktu, że nie musimy płacić z własnej kieszeni za akcje ratownicze. To nie znaczy, że idąc w Tatry możemy wyłączyc mózg.
Być może nie jest to najlepszy z możliwych systemów finansowania ratownictwa, ale jest on wydolny i się sprawdza. A trzonem tego systemu jest właśnie TOPR.
Ale więcej dowiesz się tutaj:
Bądź na bieżąco