{"id":8340,"date":"2023-10-25T11:46:52","date_gmt":"2023-10-25T11:46:52","guid":{"rendered":"https:\/\/najednejlinie.pl\/?p=8340"},"modified":"2023-10-25T11:49:27","modified_gmt":"2023-10-25T11:49:27","slug":"smiertelne-bledy","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/najednejlinie.pl\/en\/opowiesci\/smiertelne-bledy\/","title":{"rendered":"Ku przestrodze: 3 \u015bmiertelne b\u0142\u0119dy pope\u0142niane przez g\u00f3ro\u0142az\u00f3w"},"content":{"rendered":"\n<p>Prawd\u0105 jest, \u017ce eksploracja nawet trudno dost\u0119pnych i nies\u0142ychanie odludnych teren\u00f3w (je\u017celi poprzedzona odpowiedniminprzygotowaniami) potrafi by\u0107 r\u00f3wnie bezpieczna co hotelowe wakacje na jednej z np. \u015br\u00f3dziemnomorskich wysp.<\/p>\n\n\n\n<p>Prawd\u0105 jest r\u00f3wnie\u017c, \u017ce warunki w g\u00f3rach mog\u0105 si\u0119 gwa\u0142townie pogroszy\u0107, a wtedy o wiele \u0142atwiej o powa\u017cny b\u0142\u0105d lub nawet ca\u0142\u0105 ich seri\u0119 (gdy\u017c niekt\u00f3re wynikaj\u0105 wprost z tzw. efektu domina), w\u00f3wczas jeden nieostro\u017cny ruch oznacza\u0107 mo\u017ce trwa\u0142e kalectwo lub wr\u0119cz \u015bmier\u0107.<\/p>\n\n\n\n<p>Ten wpis pozwoli Ci si\u0119 przygotowa\u0107 na takie sytuacje. Oto lista b\u0142\u0119d\u00f3w, kt\u00f3rych ewidentnie nale\u017cy si\u0119 wystrzega\u0107.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>Wyznaczaj sobie realistyczne g\u00f3rskie cele<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"768\" src=\"https:\/\/najednejlinie.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/najednejlinie-kiezmarski-szczyt-prawy-puskas.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-8157\" srcset=\"https:\/\/najednejlinie.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/najednejlinie-kiezmarski-szczyt-prawy-puskas.jpg 1024w, https:\/\/najednejlinie.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/najednejlinie-kiezmarski-szczyt-prawy-puskas-600x450.jpg 600w, https:\/\/najednejlinie.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/najednejlinie-kiezmarski-szczyt-prawy-puskas-300x225.jpg 300w, https:\/\/najednejlinie.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/najednejlinie-kiezmarski-szczyt-prawy-puskas-768x576.jpg 768w, https:\/\/najednejlinie.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/najednejlinie-kiezmarski-szczyt-prawy-puskas-16x12.jpg 16w, https:\/\/najednejlinie.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/najednejlinie-kiezmarski-szczyt-prawy-puskas-585x439.jpg 585w\" sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Jedna z historii ku przestrodze dotyczy <strong>Wincentego Birkenmajera<\/strong> \u2013 jednego z czo\u0142owych taternik\u00f3w dwudziestolecia mi\u0119dzywojennego. Mia\u0142em nawet okazje <a href=\"https:\/\/najednejlinie.pl\/tatry\/droga-birkenmajera-na-lomnicy\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\" title=\"\">wspina\u0107 si\u0119 na szczyt \u0141omnicy<\/a> drog\u0105, kt\u00f3r\u0105 wytyczy\u0142.<\/p>\n\n\n\n<p>Na co dzie\u0144 uczy\u0142 polskiego w szkole, pisa\u0142 wiersze, redagowa\u0142 czasopismo literackie. Pope\u0142ni\u0142 nawet przek\u0142ad na polski (z angielskiego) dzie\u0142a indyjskiego prozaika, kt\u00f3remu przyznano literacka nagrod\u0119 Nobla. A pr\u00f3cz tego w swym kr\u00f3tkim \u017cyciu (nie do\u017cy\u0142 35. urodzin) zd\u0105\u017cy\u0142 si\u0119 troch\u0119 powpina\u0107 &#8211; i to w epoce, kt\u00f3ra naznaczona by\u0142a sprz\u0119tow\u0105 i logistyczn\u0105 zarodni\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p>17 kwietnia 1933 Birkenmajer straci\u0142 \u017cycie podczas pr\u00f3by pierwszego zimowego przej\u015bcia filara Ganku. Jego partner Stanis\u0142aw Gro\u0144ski, zdo\u0142a\u0142 si\u0119 uratowa\u0107.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cProfesor Birkenmajer czu\u0142 si\u0119 niedobrze i cz\u0119sto korzysta\u0142 z pomocy liny. Zerwa\u0142a si\u0119 silna kurniawa [\u015bnie\u017cyca &#8211; przyp. DJ], kt\u00f3ra dawa\u0142a nam si\u0119 mocno we znaki. Pragn\u0119li\u015bmy doj\u015b\u0107 na Galeri\u0119 Gankow\u0105 i tam za\u0142o\u017cy\u0107 nowy biwak. Spodziewali\u015bmy si\u0119, \u017ce b\u0119dzie tam zacisznie, tymczasem, gdy\u015bmy o godz. 23 dotarli na wschodni skraj Galerii, okaza\u0142o si\u0119, \u017ce wicher jest tu jeszcze silniejszy ni\u017c w \u015bcianie i osi\u0105ga nasilenie huraganu&#8221; &#8211; opowiada\u0142 Stanis\u0142aw Gro\u0144ski.<\/p>\n\n\n\n<p>Birkenmajer zmar\u0142 najprawdopodobniej z zimna i wyczerpania; by\u0142 pono\u0107 po nieprzespanej nocy, kt\u00f3r\u0105 sp\u0119dzi\u0142 w poci\u0105gu jad\u0105cym do Zakopanego z Wielkopolski, a w tamtych czasach taka podr\u00f3\u017c trwa\u0142a 2 dni (jad\u0105c na stoj\u0105co). Po dotarciu na miejsce, bez odpoczynku wyruszyli w g\u00f3ry.<\/p>\n\n\n\n<p>Od tamtej pory przypadki wyznaczenia sobie nieodpowiedniego celu wspinaczkowego (niedostosowanie do aktualnych mo\u017cliwo\u015bci osoby maj\u0105cej zamiar wspina\u0107 si\u0119) okre\u015blane s\u0105 mianem <strong>B\u0142\u0119du Birkenmajera<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<p>Smutne to, ale jak\u017ce prawdziwe.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>Zapoznaj si\u0119 szczeg\u00f3\u0142owo z tras\u0105, kt\u00f3r\u0105 planujesz przeby\u0107<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img decoding=\"async\" width=\"600\" height=\"800\" src=\"https:\/\/najednejlinie.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/zachod-slonca-hollental.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-7888\" srcset=\"https:\/\/najednejlinie.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/zachod-slonca-hollental.jpg 600w, https:\/\/najednejlinie.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/zachod-slonca-hollental-225x300.jpg 225w, https:\/\/najednejlinie.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/zachod-slonca-hollental-9x12.jpg 9w, https:\/\/najednejlinie.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/zachod-slonca-hollental-110x147.jpg 110w, https:\/\/najednejlinie.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/zachod-slonca-hollental-585x780.jpg 585w\" sizes=\"(max-width: 600px) 100vw, 600px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Niby bana\u0142, bo mamy przewa\u017cnie \u0142atwy dost\u0119p do aktualnych map, topo i rozmaitych przewodnik\u00f3w. A nawet blog\u00f3w innych podr\u00f3\u017cnik\u00f3w, kt\u00f3ry pieczo\u0142owicie przedstawili swoj\u0105 histori\u0119 wej\u015bcia na dany szczyt albo pokonania wyzwa\u0144 napotkanych podczas trekkingowej eskapady.<\/p>\n\n\n\n<p>Albo nie maj\u0105 czasu albo nie chce im si\u0119 czyta\u0107 i ogl\u0105da\u0107, a niekiedy przestudiowa\u0107 trasy, do kt\u00f3rej si\u0119 przecie\u017c sposobi\u0105 \u2013 ot np. kupuj\u0105c sprz\u0119t lub wyciskaj\u0105c si\u00f3dme poty na si\u0142owni. I wci\u0105\u017c co jaki\u015b czas zdarzaj\u0105 si\u0119 osobnicy \u201eodporni na wiedz\u0119\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>A potem jednak okazuje si\u0119, \u017ce np. zimow\u0105 por\u0105 dany szlak to ju\u017c zupe\u0142nie inny poziom trudno\u015bci lub \u017ce niechc\u0105cy zbaczaj\u0105 z w\u0142a\u015bciwej \u015bcie\u017cki lub wspinaczkowej nitki, wi\u0119c finalnie przemieszczaj\u0105 si\u0119 inaczej ni\u017c powinni.<\/p>\n\n\n\n<p>W konsekwencji nie dochodz\u0105 tam, gdzie zamierzali lub trac\u0105 dodatkowy czas (nierzadko d\u0142ugie godziny) na szukanie pierwotnej, w\u0142a\u015bciwej drogi. A je\u017celi jej nie znajduj\u0105 i jeszcze &#8211; nie daj losie! &#8211; zapomn\u0105 zabra\u0107 dostatecznie du\u017co zapas\u00f3w (lub strac\u0105 si\u0142y), to zmuszeni s\u0105 wzywa\u0107 pomoc, aby helikopter zabra\u0142 ich np. z grani w bezpieczne miejsce z ciep\u0142\u0105 wod\u0105 w kranie.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">Zdradziecka pu\u0142apka Granat\u00f3w<\/h3>\n\n\n\n<p>O tym, \u017ce znajomo\u015b\u0107 terenu jest bardzo wa\u017cna przypomina mi nieszcz\u0119\u015bliwa historia pewnego studenta z Moskwy, Jana Dr\u00e9ge, kt\u00f3ry wraz z dwiema siostrami wybra\u0142 si\u0119 na Granaty.<\/p>\n\n\n\n<p>Kto szed\u0142 tamt\u0119dy ten wie, \u017ce teren jest trudny. Wiedz\u0105 o tym zw\u0142aszcza zdobywcy Orlej Perci. Kiedy zapada\u0142 zmierzch, Jan Dr\u00e9ge b\u0119d\u0105cy na wysoko\u015bci Skrajnej Sieczkowej Prze\u0142\u0105czki, zacz\u0105\u0142 schodzi\u0107 w kierunku Czarnego Stawu G\u0105sienicowej, a sprzyja\u0142y ku temu otaczaj\u0105ce go formacje \u0142agodnie opadaj\u0105cej p\u0142a\u015bni.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img decoding=\"async\" width=\"889\" height=\"667\" src=\"https:\/\/najednejlinie.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/granaty-topo.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-4574\" srcset=\"https:\/\/najednejlinie.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/granaty-topo.jpg 889w, https:\/\/najednejlinie.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/granaty-topo-600x450.jpg 600w, https:\/\/najednejlinie.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/granaty-topo-300x225.jpg 300w, https:\/\/najednejlinie.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/granaty-topo-768x576.jpg 768w, https:\/\/najednejlinie.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/granaty-topo-16x12.jpg 16w, https:\/\/najednejlinie.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/granaty-topo-585x439.jpg 585w\" sizes=\"(max-width: 889px) 100vw, 889px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Topo ze strony mojego mistrza Granowskiego, na kt\u00f3rym wida\u0107 przebieg \u017blebu Drege&#8217;a<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p>&#8220;W miejscu, w kt\u00f3rym \u017cleb stawa\u0142 si\u0119 stromy i trudny, poleci\u0142 siostrom zaczeka\u0107, sam za\u015b uda\u0142 si\u0119 na poszukiwanie dalszej drogi zej\u015bciowej. Po chwili znikn\u0105\u0142 im z oczu, pr\u00f3buj\u0105c, mimo ciemno\u015bci, sforsowa\u0107 dalsz\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 \u017clebu. Gdy \u017cleb zmieni\u0142 si\u0119 w pionowy komin,\u00a0<strong>Dr\u00e9ge ze\u015blizn\u0105\u0142 si\u0119 najpierw kilka metr\u00f3w, potem kilkana\u015bcie. <\/strong>By\u0107 mo\u017ce uda\u0142o mu si\u0119 w ten spos\u00f3b dotrze\u0107 a\u017c na platform\u0119 ponad wielk\u0105 przewieszk\u0105 w kominie. Stamt\u0105d lub jeszcze wcze\u015bniej nast\u0105pi\u0142 stumetrowy upadek&#8221;. (Wawrzyniec \u017bu\u0142awski, &#8220;Tragedie tatrza\u0144skie&#8221;)<\/p>\n\n\n\n<p>Siostry przenocowa\u0142y tam, gdzie je zostawi\u0142. Na szcz\u0119\u015bcie nie posz\u0142y za bratem. Wr\u00f3ci\u0142y na szlak i odnalaz\u0142y drog\u0119 do Zakopanego.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\"><strong>Nie pr\u00f3buj skraca\u0107 sobie drogi<\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>Pami\u0119taj, \u017ce w g\u00f3rach na og\u00f3\u0142 nie ma dr\u00f3g \u201ena skr\u00f3ty\u201d \u2013 wi\u0119c niech Ci\u0119 r\u0119k\u0105 boska broni, aby przemieszcza\u0107 si\u0119 na prze\u0142aj. S\u0105 za to wytyczone szlaki, przewa\u017cnie dobrze oznaczone i naniesione na wszelkiej ma\u015bci mapy.<\/p>\n\n\n\n<p>Je\u017celi niechc\u0105cy opu\u015bci\u0142e\u015b\/opu\u015bci\u0142a\u015b utart\u0105 \u015bcie\u017ck\u0119, to spr\u00f3buj zidentyfikowa\u0107 wzrokiem jej dalsz\u0105 cz\u0119\u015b\u0107. Lub w razie potrzeby cofnij si\u0119 po w\u0142asnych \u015bladach do miejsca, w kt\u00f3rym ostatnio widzia\u0142e\u015b w\u0142a\u015bciwe oznakowanie. Je\u017celi aura lub szybko zapadaj\u0105cy zmierzch nie pozwala na \u201ewytropienie\u201d szlaku, to nie wahaj si\u0119 wezwa\u0107 <a href=\"https:\/\/najednejlinie.pl\/poradnik\/pomoc\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\" title=\"\">pomocy<\/a>.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>Poznaj swego partnera i zbuduj z nim odpowiedni\u0105 relacj\u0119<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img decoding=\"async\" width=\"600\" height=\"800\" src=\"https:\/\/najednejlinie.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/helikopter-topr-lato-kiezmarski-szczyt.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-8119\" srcset=\"https:\/\/najednejlinie.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/helikopter-topr-lato-kiezmarski-szczyt.jpg 600w, https:\/\/najednejlinie.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/helikopter-topr-lato-kiezmarski-szczyt-225x300.jpg 225w, https:\/\/najednejlinie.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/helikopter-topr-lato-kiezmarski-szczyt-9x12.jpg 9w, https:\/\/najednejlinie.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/helikopter-topr-lato-kiezmarski-szczyt-110x147.jpg 110w, https:\/\/najednejlinie.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/helikopter-topr-lato-kiezmarski-szczyt-585x780.jpg 585w\" sizes=\"(max-width: 600px) 100vw, 600px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Ma\u0142o kto rusza w wysokie g\u00f3ry zupe\u0142nie sam lub ca\u0142kowicie pozbawiony jakiekolwiek wsparcia od ludzi, kt\u00f3rzy z pewnych wzgl\u0119d\u00f3w zostali w bazie.<\/p>\n\n\n\n<p>Zwykle <strong>na powa\u017cn\u0105 wypraw\u0119 w g\u00f3ry udaj\u0105 si\u0119 co najmniej dwuosobowe zespo\u0142y, kt\u00f3re powinny by\u0107 zgrane<\/strong>, <strong>dogadane<\/strong> (czemu nie sprzyjaj\u0105 k\u0142opoty natury j\u0119zykowo-kulturowej) <strong>i cechuj\u0105ce si\u0119 wzajemnym zaufaniem oraz takow\u0105 gotowo\u015bci\u0105 do po\u015bwi\u0119ce\u0144<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<p>Nie jeden wspinacz cierpia\u0142 (lub co gorsza sta\u0142a mu si\u0119 krzywda) z powodu opuszczenia przez naszego partnera w sytuacji podbramkowej:<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-embed is-type-wp-embed is-provider-na-jednej-linie wp-block-embed-na-jednej-linie\"><div class=\"wp-block-embed__wrapper\">\n<blockquote class=\"wp-embedded-content\" data-secret=\"hMySpnT69p\"><a href=\"https:\/\/najednejlinie.pl\/opowiesci\/jerzy-kukuczka\/\">W cieniu himalajskich zgon\u00f3w: o ko\u0144cu wsp\u00f3\u0142pracy Kurtyki z Kukuczk\u0105 i kosztach psychicznych<\/a><\/blockquote><iframe class=\"wp-embedded-content\" sandbox=\"allow-scripts\" security=\"restricted\" style=\"position: absolute; clip: rect(1px, 1px, 1px, 1px);\" title=\"&#8222;W cieniu himalajskich zgon\u00f3w: o ko\u0144cu wsp\u00f3\u0142pracy Kurtyki z Kukuczk\u0105 i kosztach psychicznych&#8221; &#8212; Na jednej linie\" src=\"https:\/\/najednejlinie.pl\/opowiesci\/jerzy-kukuczka\/embed\/#?secret=iWiho767Zs#?secret=hMySpnT69p\" data-secret=\"hMySpnT69p\" width=\"500\" height=\"282\" frameborder=\"0\" marginwidth=\"0\" marginheight=\"0\" scrolling=\"no\"><\/iframe>\n<\/div><\/figure>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p>Kwestie post\u0119powania w przypadkach takich jak np. choroba wysoko\u015bciowa lub kontuzja u jednego z 2-3 cz\u0142onk\u00f3w ekipy bezwzgl\u0119dnie nale\u017cy zawczasu obgada\u0107. I generalnie warto sprawdzi\u0107 wsp\u00f3lnie procedury awaryjne oraz mie\u0107 poj\u0119cie o kondycji i umiej\u0119tno\u015bciach wsp\u00f3\u0142towarzyszy.<\/p>\n\n\n\n<p>Trzeba to zrobi\u0107, aby nie wraca\u0107 p\u00f3\u017aniej z poczuciem winy, \u017ce si\u0119 kogo\u015b zostawi\u0142o (wyrzuty sumienia) albo z pretensj\u0105, \u017ce zosta\u0142o si\u0119 opuszczonym. Nie wolno dopuszcza\u0107 do sytuacji, w kt\u00f3rej nie do\u015b\u0107, \u017ce jeste\u015bmy wystawieni na \u0142ask\u0119 lub nie\u0142ask\u0119 si\u0142 przyrody, to jeszcze nie mo\u017cemy w pe\u0142ni ufa\u0107 komu\u015b, z kim zdecydowali\u015bmy t\u0119 konkretn\u0105 g\u00f3r\u0119 zdoby\u0107.<\/p>\n<div style='text-align:left' class='yasr-auto-insert-visitor'><\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Od tamtej pory przypadki wyznaczenia sobie nieodpowiedniego celu wspinaczkowego okre\u015blane s\u0105 mianem B\u0142\u0119du Birkenmajera.<\/p>","protected":false},"author":1,"featured_media":8342,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"yasr_overall_rating":0,"yasr_post_is_review":"","yasr_auto_insert_disabled":"","yasr_review_type":"","footnotes":""},"categories":[330],"tags":[],"class_list":["post-8340","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-opowiesci"],"aioseo_notices":[],"yasr_visitor_votes":{"stars_attributes":{"read_only":false,"span_bottom":false},"number_of_votes":18,"sum_votes":90},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/najednejlinie.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8340","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/najednejlinie.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/najednejlinie.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/najednejlinie.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/najednejlinie.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=8340"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/najednejlinie.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8340\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":8346,"href":"https:\/\/najednejlinie.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8340\/revisions\/8346"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/najednejlinie.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/8342"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/najednejlinie.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=8340"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/najednejlinie.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=8340"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/najednejlinie.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=8340"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}