{"id":1967,"date":"2019-06-28T10:37:14","date_gmt":"2019-06-28T10:37:14","guid":{"rendered":"https:\/\/najednejlinie.pl\/?p=1967"},"modified":"2020-02-27T13:44:53","modified_gmt":"2020-02-27T13:44:53","slug":"aklimatyzacja-w-gorach","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/najednejlinie.pl\/en\/poradnik\/aklimatyzacja-w-gorach\/","title":{"rendered":"Aklimatyzacja w g\u00f3rach. Konieczno\u015b\u0107 dla pocz\u0105tkuj\u0105cych, dow\u00f3d rozs\u0105dku u do\u015bwiadczonych"},"content":{"rendered":"

Natura sprawi\u0142a, \u017ce zasadniczo homo sapiens<\/em> jest zwierz\u0119ciem ciep\u0142olubnym, kt\u00f3re najlepiej czuje si\u0119 na otwartych przestrzeniach, z dobrze rozwini\u0119t\u0105 ro\u015blinno\u015bci\u0105, \u017cyzn\u0105 gleb\u0105 i dost\u0119pem do wody pitnej. Do \u017cycia w obszarach arktycznych, pustynnych lub na znacznej wysoko\u015bci, ludzie jako gatunek musieli si\u0119 dostosowa\u0107. \ud83d\ude42<\/p>\n\n\n\n

R\u00f3wnie\u017c do przebywania w rejonach wysokog\u00f3rskich, a za takie uwa\u017ca si\u0119 tereny le\u017c\u0105ce powy\u017cej 1800 m n.p.m. Oczywi\u015bcie zale\u017cnie od wieku, kondycji, wysoko\u015bci d\u0142ugoletniego zamieszkiwania i wyposa\u017cenia genetycznego, niekt\u00f3rzy z nas b\u0119d\u0105 lepiej znosi\u0107 przebywanie na du\u017cych wysoko\u015bciach.  <\/p>\n\n\n\n

Nie mo\u017cna sobie wyobrazi\u0107 zdobywania naprawd\u0119 wysokich g\u00f3r bez aklimatyzacji. Aklimatyzacja to proces adaptacji organizmu do oddychania ni\u017cszym ci\u015bnieniem parcjalnym tlenu we wdychanym powietrzu. Je\u017celi kto\u015b nazbyt szybko znajdzie si\u0119 na wysoko\u015bci przekraczaj\u0105cej 2500 m n.p.m., to mniej lub bardziej objawow\u0105 chorob\u0119 wysokog\u00f3rsk\u0105 ma jak w banku.<\/p>\n\n\n\n

W Tatrach raczej nie grozi nam choroba wysokog\u00f3rska, gdy\u017c Rysy mierz\u0105 2499m. M\u00f3wi si\u0119, \u017ce w przypadku wyst\u0119powania b\u00f3lu g\u0142owy w Tatrach to przyczyn\u0105 jest najprawdopodobniej kac, a w przypadku Alp mog\u0105 to by\u0107 pierwsze symptomy przebywania na znacznej wysoko\u015bci. <\/p>\n\n\n\n

Nasze cia\u0142a zwyczajnie nie s\u0105 bowiem przystosowane do normalnego funkcjonowania w rozrzedzonej atmosferze, w kt\u00f3rej cz\u0105steczki tlenu s\u0105 od siebie bardziej oddalone ni\u017c w normalnych warunkach.<\/strong> Przyk\u0142adowo na wysoko\u015bci 2500m oddychamy powietrzem tak rozrzedzonym, jakby by\u0142o go mniej o 1\/4 w por\u00f3wnaniu do poziomu morza, a w przypadku 6000m blisko o po\u0142ow\u0119 mniej.<\/p>\n\n\n\n

Na szcz\u0119\u015bcie w naszych organizmach dzia\u0142aj\u0105 mechanizmy umo\u017cliwiaj\u0105ce przystosowanie si\u0119 do przebywania w warunkach obni\u017conego ci\u015bnienia parcjalnego tlenu. Nie chc\u0119 Was zanudza\u0107 szczeg\u00f3\u0142ami fizjologicznymi. Zamiast tego wol\u0119 przestrzec przed unikaniem aklimatyzacji i kierowaniem si\u0119 tzw. u\u0142a\u0144sk\u0105 fantazj\u0105. Nierozwa\u017cnych wspinaczy g\u00f3ry potrafi\u0105 \u0142atwo skarci\u0107 – a niejeden “kozak” nie wr\u00f3ci\u0142 ju\u017c z wysokich partii. <\/p>\n\n\n\n

Im szybciej “wbiegamy” na szczyt, tym radykalniej zwi\u0119ksza si\u0119 ryzyko pojawienia si\u0119 chor\u00f3b okre\u015blanych mianem “wysoko\u015bciowych”. G\u0142\u00f3wnie mam tu na my\u015bli: ostr\u0105 chorob\u0105 g\u00f3rsk\u0105 <\/strong>(acute mountain sickness – AMS) oraz wysoko\u015bciowy obrz\u0119k m\u00f3zgu<\/strong> (High-altitude cerebral edema – HACE) i p\u0142uc<\/strong> (high altitude pulmonary edema – HAPE). Osobny artyku\u0142 o nich ju\u017c wkr\u00f3tce na blogu.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Podstawowy schemat aklimatyzacyjny wygl\u0105da tak jak tym wykresie:<\/p>\n\n\n\n

SCHEMAT 500m (tutaj dodam schemat. Prace in progress)<\/em><\/p>\n\n\n\n

Podstawowa zasada to nie spa\u0107 wy\u017cej ni\u017c 500m od dnia poprzedniego, oraz co ka\u017cdy 1000m zyskanej wysoko\u015bci nale\u017cy wzi\u0105\u0107 tzw. rest day, czyli dzie\u0144 odpoczynku.<\/strong> Mo\u017cna to por\u00f3wna\u0107 do wchodzenia po bardzo wysokich schodach i d\u0142u\u017cszego odpoczynku na ka\u017cdym pi\u0119trze. Ten ostry tr\u00f3jk\u0105t w \u00f3smym dniu wyprawy (zwi\u0119kszenie pu\u0142apu z 4500m na 5500m) oznacza przypuszczenie ataku szczytowego trwaj\u0105cego kilka godzin, po czym nast\u0119puje szybkie schodzenie do obozu, z kt\u00f3rego wystartowali\u015bmy. <\/p>\n\n\n\n

Przed atakiem szczytowym nale\u017cy pami\u0119ta\u0107 o dodatkowym dniu odpoczynku.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Je\u017celi nie mo\u017cemy sobie pozwoli\u0107 na taki naturalny przyrost wysoko\u015bci kieruj si\u0119 zasad\u0105 \u201ewspinaj si\u0119 wysoko – \u015bpij nisko\u201d<\/strong>. W trakcie dnia mo\u017cna bowiem prze\u0107 w g\u00f3r\u0119, ale nale\u017cy bezwzgl\u0119dnie pami\u0119ta\u0107, by zd\u0105\u017cy\u0107 zej\u015b\u0107 przed zapadni\u0119ciem zmroku. Chodzi o to, by spa\u0107 znacznie ni\u017cej, ni\u017c danego dnia si\u0119 wesz\u0142o. <\/p>\n\n\n\n

Jak aklimatyzowa\u0107 si\u0119 na Mont Blanc?<\/h2>\n\n\n\n

W przypadku Mont Blanc Mont Blanc po wyprawie sko\u0144czonej zdania niedoko\u0144czone..<\/a> mamy do dyspozycji 2 schroniska z mo\u017cliwo\u015bci\u0105 noclegu i jeden awaryjny schron Vallot w drodze na szczyt, kt\u00f3ry s\u0142u\u017cy jako ostoja w razie za\u0142amania pogody. Tak si\u0119 z\u0142o\u017cy\u0142o, \u017ce wraz z moimi druhami byli\u015bmy zmuszeni zosta\u0107 w nim na noc. W detalach pisz\u0119 o tym tutaj. Raz tego do\u015bwiadczy\u0142em i NIE POLECAM! <\/p>\n\n\n\n

\n
W drodze na Mont Blanc czyli Vallot i jeden \u015bpiw\u00f3r dla dw\u00f3ch<\/a><\/blockquote>